Τριώδιο = ταπείνωση, μετάνοια, αγάπη, νηστεία

Την Κυριακή του Τελώνου και Φαρισαίου, ανοίγει τις πύλες της η κατανυκτική περίοδος του Τριωδίου. Πρόκειται για μία πνευματική πορεία, που διέπει την ζωή της Εκκλησίας μας, μέχρι και το Σάββατο του Λαζάρου και μάς καλεί σε συνεχή εσωτερική ανάβαση, πάνω στα ίχνη της Ορθόδοξης πνευματικότητας, όπως αυτά θαυμαστά αποκαλύπτονται στις Ευαγγελικές περικοπές της περιόδου. Σήμερα θα σταθούμε στους πνευματικούς αναβαθμούς, που καλούμαστε να ανεβούμε τις τέσσερις πρώτες Κυριακές του Τριωδίου, πριν εισέλθουμε στην μοναδική περίοδο της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής.

Η σημασία του Τριωδίου είναι ιδιαίτερη και καθοριστική στον Εκκλησιαστικό βίο. Ο Γέροντας Αιμιλιανός Σιμωνοπετρίτης ομολογεί ότι «και μόνον η ύπαρξις του Τριωδίου αποδεικνύει την πνευματικότητα της Εκκλησίας μας, την χαρισματική αποστολή Της, τον υπερβατικό χαρακτήρα Της – ταυτόχρονα δε και τόσο ανθρώπινο – και τον εσχατολογικό ορίζοντα, τον οποίο ανοίγει ενώπιόν μας. Ο άνθρωπος που καταφέρνει να ζήσει το Τριώδιο είναι αδύνατον να μη γίνει πνευματικός άνθρωπος»

Ο πρώτος σταθμός, τον οποίο καλούμαστε να κατακτήσουμε στο Τριώδιο και κατ’ επέκτασιν στην πνευματική μας ζωή, είναι η ταπείνωση, όπως αυτή αποκαλύπτεται στο πρόσωπο του τελώνη της σημερινής Ευαγγελικής διήγησης. Η υμνολογία της ημέρας μάς καλεί να ταπεινωθούμε ενώπιον του Θεού, όπως ο τελώνης, παραδεχόμενοι την πνευματική μας υστέρηση και αναλογιζόμενοι τις συνέπειες της αμαρτωλής ζωής μας. Η στάση αυτή, ενώ συνιστά ενέργεια αδυναμίας και ατολμίας, κατά την κοσμική αντίληψη, εντούτοις είναι κίνηση βαθιάς εσωτερικής δύναμης, την οποία ο άνθρωπος ενεργοποιεί για ν’ αντιμετωπίσει τον μεγαλύτερο αντίπαλό του, τον κακό εαυτό του. Γι’ αυτό και η ταπείνωση ελκύει την χάρη του Θεού, σε αντιδιαστολή με την φαρισαϊκή έπαρση και αυτοδικαίωση, η οποία προβάλλεται ως παράδειγμα προς αποφυγή.

Ο δεύτερος σταθμός, του Τριωδίου, την επόμενη Κυριακή του Ασώτου, είναι η μετάνοια. Ο μικρός γιος της παραβολής κάνει την επανάστασή του. Αποσυνδέεται από την πατρική σκέπη και, έχοντας στη διάθεσή του τον πλούτο που τού αναλογεί, κατρακυλά στο βάραθρο της αμαρτίας και της ασωτίας. Και τότε νιώθει εσωτερικό συγκλονισμό από την στέρηση της πατρικής αγάπης, παίρνει τον δρόμο της επιστροφής και αποκαθίσταται στην πατρική οικία, χάριν της ειλικρινούς μετανοίας. Κατά τον ιερό Χρυσόστομο «η μετάνοια είναι το ιατρείο που θεραπεύει την αμαρτία. Είναι δώρο ουράνιο, δύναμη θαυμαστή, χάρη που νικά τις συνέπειες των νόμων. Γι’ αυτό δεν απορρίπτει τον πόρνο, δεν εμποδίζει τον μοιχό, δεν αποστρέφεται τον μέθυσο, δε σιχαίνεται τον ειδωλολάτρη, δεν απομακρύνει τον κακολόγο, δεν διώχνει τον βλάσφημο, ούτε τον αλαζόνα, αλλά όλους τους μεταμορφώνει… Η μετάνοια μάς ανοίγει τον ουρανό, αυτή μάς εισάγει στον Παράδεισο»

Ο τρίτος σταθμός του Τριωδίου, την Κυριακή των Απόκρεω, είναι η αγάπη. Οι εικόνες του Ευαγγελίου είναι αποκαλυπτικές. Οι άνθρωποι θα βρεθούν ενώπιον του δικαίου Κριτού, κατά την Δευτέρα Παρουσία του Κυρίου. Εκεί ο δικαιοκρίτης Χριστός θα κατατάξει όλους ανάλογα με το μέτρο, όχι της προσποιητής θρησκευτικότητάς τους, αλλά με την ποιότητα και ποσότητα της αγάπης τους, που επέδειξαν στην εικόνα του Θεού, τον συνάνθρωπο. «Το πιστοποιητικό της εισόδου στην σωτήρια αυλή δεν είναι τίποτα άλλο παρά η αγάπη. Μία αγάπη ειλικρινής, αληθινή, πραγματική, συγκεκριμένη, όχι στα λόγια, στο νου, στη φαντασία, στην αφηρημένη γενικότητα, αλλά στην πείνα, τη δίψα, τη γύμνια, τη στέρηση, τον πόνο και την αιχμαλωσία του πλησίον»

Ο τέταρτος πνευματικός αναβαθμός του Τριωδίου, την Κυριακή της Τυρινής, είναι η νηστεία. Οι σύγχρονοι Χριστιανοί συχνά παρεξηγούμε το βαθύτερο νόημά της. Την περιορίζουμε στην υλική στέρηση και αποφυγή συγκεκριμένων τροφών, νομίζοντας ότι, με τον τρόπο αυτό, κάνουμε το καθήκον μας ενώπιον του Θεού. Ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, όμως, τοποθετεί την νηστεία στην σωστή της βάση: «ο τελικός σκοπός της νηστείας είναι η κάθαρση της ψυχής. Ποιά μπορεί να είναι η ωφέλεια μιας αποχής απ’ τις υλικές τροφές, που θα την ακολουθούσε ήττα και υποδούλωση στα σαρκικά φρονήματα και πάθη;»

Το περιεχόμενο της αληθινής νηστείας, λοιπόν, είναι καθαρά πνευματικό. Αποσκοπεί στην εσωτερική αναγέννηση του ανθρώπου, την οποία έρχεται να υποβοηθήσει η άσκηση της νηστείας, όταν αυτή γίνεται με τρόπο ταπεινό και αθόρυβο. (Πηγή:nagiounikolaoutouneou.gr/)

 

Αναδημοσίευση:http://theologosgr.blogspot.gr/

Άλλο μεταμέλεια και άλλο μετάνοια

Γέροντας Μακάριος του Μαρουδά  

 Άλλο η μεταμέλεια και άλλο η μετάνοια. Μεταμέλεια για τα σφάλματα μου είναι η προσπάθεια να αποκαταστήσω την εικόνα μου μέσα μου και γύρω μου. Εννοώ η μετάνοια είναι η επιστροφή του νου μου στον Θεό.

Θυμώνω παραδείγματος χάριν με κάποιον και μεταμελούμαι γιατί χάλασε η εικόνα του εαυτού μου στον αντίδικο μου και μέσα μου. Πως έφτασα σε τέτοιο σημείο να εκτεθώ; Τι θα λέει για μένα αυτός ο άνθρωπος; πως το φέρθηκα έτσι;  Ο εγωισμός μας δεν σηκώνει αυτή την έκθεση του εγώ μας, και προσπαθούμε μεταμελούμενοι ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο να αποκαταστήσουμε την εικόνα μας. Εννοώ μετάνοια είναι η επιστροφή της καρδιάς μου στο Θεό παρόλα τα σφάλματα μου. Δηλαδή ελπίδα. 

Πηγή

Μαθαίνω να συν+χωρώ: γράμμα συγγνώμης

Η μετάνοια είναι και αυτή μια ψυχική ενέργεια του ανθρώπου. Πρέπει όμως να είμαστε σε θέση πρώτα να αναγνωρίζουμε ότι κάποιες φορές μπορεί να κάνουμε λάθος και να πληγώσουμε κάποιους ανθρώπους. Συγχωρώ σημαίνει δίνω χώρο και στον «άλλο» να είναι δίπλα μου, μοιράζομαι και συνυπάρχω. Η λέξη «Συγχωρώ» είναι σύνθετη λέξη και αποτελείται από τις λέξεις Συν + Χωρώ, με άλλα λόγια «χωράμε και οι δυο μαζί» ή «βρίσκεις χώρο μέσα μου».

Πως να το καταλάβουν όμως αυτό εύκολα 16χρονοι μαθητές;

Για να το κατανοήσουν ευκολότερα έκανα έναν κύκλο με την κιμωλία γύρω από τον εαυτό μου στο πάτωμα όσο πιο μικρό μπορούσα.

 Κανείς δεν μπορούσε να μπει μέσα στον κύκλο δίπλα μου...

 Μετά άνοιξα τον κύκλο και χώρεσε ένας μόνο μαθητής. Τον άνοιξα κι άλλο και τότε μπόρεσαν να μπούνε κι άλλοι κι άλλοι...

Η πραγματική μετάνοια προϋποθέτει όμως μία σειρά από ενέργειες πριν και μετά: α) Φόβος και τύψεις συνείδησης, β) απόφαση για μεταστροφή του προηγούμενου τρόπου ζωής, γ) προσέλευση στο μυστήριο της θείας εξομολόγησης, δ) ολοκληρωτική ρήξη με το παρελθόν.

Με βάση τα παραπάνω στοιχεία είπα στους μαθητές να συντάξουν ένα γράμμα συγγνώμης προς κάποιο φανταστικό ή αληθινό πρόσωπο που έχουν πληγώσει:

“Υποθέστε ότι έχετε μετανιώσει ειλικρινά για κάτι που έχετε κάνει και θέλετε να ζητήσετε συγγνώμη. Γράψτε ένα γράμμα με το οποίο θα εξηγείτε τους λόγους που έχετε μετανιώσει ειλικρινά και θα ζητάτε συγγνώμη. Κατόπιν μπερδέψτε τα γράμματά σας και διαβάστε τα δυνατά. Εσείς θα αποφασίσετε ποιος έχει μετανοήσει αληθινά και θα τον συγχωρήσετε και ποιος όχι”.

Οι μαθητές έγραψαν τα δικά τους "γράμματα" συγγνώμης.....

Κατόπιν διάβασαν τα γράμματα, κατέγραψαν τα δεδομένα και... για να μην αποφασίσουν βιαστικά τα κατηγοριοποίησαν κάπως έτσι ώστε να αποφασίσουν ποιος είχε αληθινά μετανοήσει….

Τα αποτέλεσματα πήραν αυτή τη μορφή περίπου... 

Τύψεις συνείδησης	Απόφαση για μεταστροφή του προηγούμενου τρόπου ζωής,	Προσέλευση στο μυστήριο της θείας εξομολόγησης,	Ολοκληρωτική ρήξη με το παρελθόν και μεταστροφή
Χ	Χ	Χ	Χ
Χ	Χ	Χ
Χ		Χ
Χ	Χ
Χ		Χ	Χ
Χ	Χ	Χ
Χ		Χ	Χ
Χ		Χ
Χ	Χ	Χ

Η αλήθεια είναι ότι ο άνθρωπος συγχωρεί δύσκολα….  

Το πίπτειν ανθρώπινον. Το συγχωρείν Θείον. Το εμμένειν σατανικόν.

Ο απλούς μάγειρας στον παράδεισο

Καθηγητής Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ. Πρωτοπρεσβύτερος Βασίλειος Ι. Καλλιακμάνης

α) Η έλλειψη απλότητας, ειλικρίνειας και αυθεντικότητας στις σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων οδηγεί στην κοινωνική υποκρισία, το επιτηδευμένο ήθος και την τυπική συμπεριφορά, ενώ παράλληλα δημιουργεί αντιδράσεις στη νέα γενιά.

Το πρόβλημα γίνεται οξύτερο, όταν δεν υπάρχει απλότητα και στους λεγόμενους πνευματικούς ανθρώπους. «Όταν οι πνευματικοί άνθρωποι δεν ζουν απλά, αλλά είναι κουμπωμένοι, δεν βοηθούν τη νεολαία», έλεγε ο μακαριστός γέρων Παΐσιος. β) Και συνέχιζε: «Όταν βλέπουν κουμπωμένους χριστιανούς, ανθρώπους σφιγμένους με γραβάτες, καλουπωμένους, δεν βρίσκουν σ’ αυτούς καμιά διαφορά από τους κοσμικούς και αντιδρούν... Αγανακτούν, όταν και αυτοί οι πνευματικοί άνθρωποι και οι ιερείς προσπαθούν με συστήματα κοσμικά να τους συγκρατήσουν... Καταλαβαίνει ο άλλος αν τον πονάς ή υποκρίνεσαι. Ένας αλήτης είναι καλύτερος από έναν υποκριτή χριστιανό!» («Με πόνο και αγάπη για τον σύγχρονο άνθρωπο», σ. 284-285). γ) Ίσως φαίνονται υπερβολικά τα λόγια του σοφού γέροντα, αλλά πράγματι και στα ευαγγέλια γίνεται ολοφάνερο ότι ο Χριστός δεν έδωσε βαρύτητα στην εξωτερική εικόνα και την τυπική θρησκευτικότητα των ανθρώπων, αλλά στο περιεχόμενο της καρδιάς τους. Από αυτήν εκπορεύονται «οι κακοί διαλογισμοί, μοιχείες, πορνείες, φόνοι, κλοπές, πλεονεξίες, πονηρίες, δόλος» κλπ. (βλ. Μάρκ. 7, 21-22). Γι’ αυτό εξάλλου ταλάνισε τους υποκριτές, συγχώρησε και συνέφαγε με τελώνες και πόρνες και παρέπεμψε στην παιδική απλότητα όσους επιθυμούν να γίνουν πολίτες της βασιλείας Του. δ) Στις 11 Σεπτεμβρίου η Εκκλησία τιμά τον Άγιο Ευφρόσυνο τον μάγειρα. «Oύτος εγεννήθη από αγροίκους και χωρικούς γονείς. Kαι ανατραφείς με ιδιωτικήν και απαίδευτον ανατροφήν, ύστερον απήλθεν εις Mοναστήριον. Kαι ενδυθείς το μοναχικόν σχήμα, έγινεν υπηρέτης των Mοναχών. Eπειδή δε εκαταγίνετο πάντοτε εις το μαγειρείον ως αγροίκος, εκαταφρονείτο από όλους τους Mοναχούς και επεριπαίζετο», γράφει ο Συναξαριστής. ε) «Πλην υπέφερεν ο μακάριος όλας τας καταφρονήσεις με γενναιότητα καρδίας και σύνεσιν, και με ησυχίαν του λογισμού, χωρίς να ταράττεται όλως. Διότι, αγκαλά και ήτον ιδιώτης κατά τον λόγον, όμως δεν ήτον ιδιώτης και κατά την γνώσιν. Kαθώς τούτο θέλει αποδείξει καθαρά το εξής ρηθησόμενον. Eις το Mοναστήριον γαρ εκείνο, οπού ευρίσκετο ο αοίδιμος ούτος Eυφρόσυνος, εκεί ήτον και ένας Iερεύς φίλος του Θεού, όστις επαρακάλει προθύμως διά να του φανερώση ο Θεός τα αγαθά, οπού μέλλουν να απολαύσουν οι αγαπώντες αυτόν». στ) Η συνέχεια της διήγησης του Συναξαριστή είναι συγκλονιστική. Ο ενάρετος ιερέας είδε όραμα ότι βρισκόταν στον Παράδεισο, σε κήπο με καλύκαρπα δένδρα, ευώδη άνθη και νερά διαυγή. Ο Ευφρόσυνος βρισκόταν εκεί και απολάμβανε τα άρρητα αγαθά. Στην ερώτηση του ιερέα πώς βρέθηκε εκεί, εκείνος απάντησε: Εγώ είμαι αγράμματος, αλλά από σας ακούω τον Απόστολο που λέει ότι όσοι αγωνίζονται βλέπουν από την παρούσα ζωή το κάλλος του παραδείσου. Στη συνέχεια ως φύλακας έδωσε τρία μήλα στον ιερέα, τα οποία εκείνος με έκπληξη βρήκε στο ράσο του μόλις συνήλθε. ζ) Η αποκάλυψη από τον ιερέα στην αδελφότητα της μονής των υψηλών μέτρων της πνευματικής ζωής του μοναχού Ευφρόσυνου, που όλοι περιφρονούσαν, προξένησε τον θαυμασμό όλων. Εκείνος όμως, αποφεύγοντας τη δόξα των ανθρώπων, αναχώρησε κρυφά από το μοναστήρι και δεν φάνηκε ξανά. Έκανε προφανώς μόνιμη κατοικία του τον νοητό και πνευματικό παράδεισο, όπου επισκοπεί το φως του προσώπου του Χριστού. Διασώθηκε όμως ο βίος του, για να διδάσκει το μεγαλείο της χριστιανικής απλότητας και να επιβεβαιώνει τον λόγο του ευαγγελίου που αναφέρει ότι: «Πολλοί θα βρεθούν από πρώτοι τελευταίοι, κι άλλοι από τελευταίοι πρώτοι» (Ματθ. 19, 30).

(Πηγή: Εφημερίδα "Μακεδονία", 8/9/2013)

 Αναδημοσίευση: http://www.pemptousia.gr/

Τα παράθυρα της ζωής μας

  του Κ.Γ Παπαδημητρακόπουλου 

Ἔχετε φανταστεῖ, παιδιά, τό σπίτι μας χωρὶς παράθυρα; Θὰ ἦταν κόλαση πραγματική! Ἔξω, ἂς ποῦμε, νὰ εἶναι ἡμέρα, χαρὰ Θεοῦ, ὁ οὐρανὸς νὰ εἶναι καταγάλανος καὶ ὁ ἥλιος νὰ καταλάμπει καὶ μέσα στὰ σπίτια μας νὰ ὑπῆρχε τὸ ἀπόλυτο σκοτάδι.
Θὰ ἦταν χειρότερα καὶ ἀπ’ τὰ κελιὰ μιᾶς φυλακῆς! Καὶ δὲν εἶναι μόνο τὸ φῶς, ποὺ φέρνουν στὸ σπίτι μας τὰ παράθυρα. Εἶναι καὶ ὁ ἐξαερισμὸς καὶ ἡ ὅλη ἀνανέωση, ποὺ παρέχουν. Κι εἶναι βέβαια καὶ ἡ θέα τοῦ γύρω μας κόσμου ἀκόμη καὶ ὑπὸ δυσμενεῖς καιρικὲς συνθῆκες.
Κι ὅλα αὐτὰ ἀνάλογα βέβαια μὲ τὸ μέγεθός τους καὶ τὴ θέση στὴν ὁποία βρίσκονται. Νὰ γιατί ἀκόμη καὶ παράθυρο ἀπὸ παράθυρο διαφέρει.

  Ωστόσο τὰ παράθυρα δὲν εἶναι μόνο ἀναγκαῖα γιὰ τὰ σπίτια μας, εἶναι σαφῶς ἀπαραίτητα καὶ γιὰ τὴ ζωή μας. Θέλουμε καὶ στὴ ζωὴ μας φῶς, φῶς πολύ! Θέλουμε καὶ στὴ ζωή μας τὸ καλύτερο, τὴν ἀνανέωση! Θέλουμε καὶ στὴ ζωή μας τὴ θέα τοῦ κόσμου στὸν ὁποῖο ζοῦμε, ὡς καὶ τῶν πέραν αὐτοῦ! Γι’ αὐτὸ κι ἐκεῖ στὴν προσπάθειά μας νὰ τὴν φωτίσουμε (ἢ καὶ νὰ τὴν φωταγωγήσουμε), νὰ τὴν ἀνανεώσουμε, ἀλλὰ καὶ νὰ τῆς δώσουμε τὴν μεγαλύτερη δυνατὴ θέα, ἀκόμη κι ὁλοκλήρου τοῦ ὁρίζοντα ἂν γινόταν, ὅλο καὶ κάποια παράθυρα τῆς ἀνοίγουμε, μικρὰ ἢ μεγάλα. Κι αὐτὴ ἡ προσπάθεια εἶναι ἀδιάκοπη, ξέρετε…

Στ’ ἀλήθεια τί ἄλλο κάνουμε μὲ τὴν μόρφωση καὶ τὴν σπουδή; Μὲ τὴν ἐπιστήμη; Μὲ τὴν τέχνη; Μὲ τὶς ἀνακαλύψεις; Ἀκόμη καὶ μὲ τὶς ἐξερευνήσεις τοῦ διαστήματος; Στ’ ἀλήθεια τί προσπαθοῦμε νὰ ἐπιτύχουμε μὲ τὶς ἐκδρομὲς καὶ τὰ ταξίδια, ἰδιαίτερα δὲ τὰ μακρινὰ καὶ τὰ ἐξωτικά; Στ’ ἀλήθεια τί ἐπιχειροῦμε μὲ τὴν ἀνάγνωση ἑνὸς βιβλίου, μὲ τὴν παρακολούθηση ἑνὸς θεάματος ἢ μὲ τὰ μουσικὰ ἀκούσματα;
Στ’ ἀλήθεια ποῦ ἀποβλέπουμε μὲ τὶς διασκεδάσεις, τὸν ἀθλητισμὸ καὶ τὰ χόμπι; Ἀλλὰ καὶ τί ἄλλο κάνουμε μὲ τὴν ἀναζήτηση τοῦ Θεοῦ; Ἐκεῖνον ποὺ ὄχι μόνο θέλουμε νὰ Τὸν βροῦμε, ἀλλὰ καὶ νὰ Τὸν δοῦμε, καὶ νὰ Τὸν ἀγγίξουμε καὶ νὰ Τὸν νοιώσουμε κατὰ τὸ δυνατόν;
Ὅπως καὶ νὰ τὸ κάνουμε, ὅλα αὐτὰ δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο, παρὰ τὸ φῶς, ἡ ἀνανέωση καὶ ἡ θέα ἐκείνων ποὺ θὰ μᾶς κάνουν νὰ ζήσουμε καλύτερα, ὀμορφότερα, ὡραιότερα. Λὲς καὶ ὁ Θεὸς ἔβαλε μέσα μας τὸν πόθο νὰ μὴ μένουμε ἀποκλεισμένοι κάπου, ἀλλὰ μέσα ἀπὸ διάφορα παράθυρα, τελικὰ νὰ κατευθυνθοῦμε σ’ Αὐτόν. Σ’ Αὐτὸν ποὺ εἶναι τὸ ἀπόλυτο Φῶς, ἡ μοναδικὴ Ἀνανέωση, τὸ ἀνυπέρβλητο θέαμα.

 Λοιπόν, στὶς ἀναζητήσεις μας αὐτὲς γιὰ φῶς, ἀνανέωση καὶ θέα τοῦ κόσμου, ἔρχεται καὶ ἡ τεχνολογία –γιὰ παράδειγμα– νὰ μᾶς ἀνοίξει τὰ δικά της παράθυρα. Τῶν ὑπολογιστῶν, τῶν τηλεοράσεων, τῶν κινητῶν, τοῦ διαδικτύου… Κάθε ὀθόνη, εἶναι κι ἕνα παράθυρο πρὸς τὸ φῶς! Κάθε ὀθόνη, εἶναι κι ἕνα παράθυρο πρὸς τὴν ἀνανέωση! Κάθε ὀθόνη, εἶναι κι ἕνα παράθυρο πρὸς τὴν θέα ὅλου τοῦ κόσμου, ὡς καὶ τοῦ πλέον μακρινοῦ!
Σαφῶς ἕνα τέτοιο παράθυρο εἶναι καὶ ἡ δυνατότητα ποὺ μᾶς παρέχει γιὰ τὸ παραπέρα… Αὐτὸ ἀκριβῶς ποὺ τόσο πολὺ ποθοῦμε, ἀναζητοῦμε καὶ νοσταλγοῦμε… Ὅμως πῶς καταλήγουν νὰ λειτουργοῦν στὴ ζωὴ μας ὅλα αὐτὰ τὰ παράθυρα; Ἀντὶ γιὰ φῶς, νὰ μᾶς φέρνουν τὸ ἀπόλυτο σκοτάδι!
Ἀντὶ γιὰ ἀνανέωση, νὰ μᾶς ὁδηγοῦν ἀκόμη πιὸ βαθιὰ στὸ κελί τῆς φυλακῆς μας! Ἀντὶ γιὰ τὴ θέα κάθε μεγάλου καὶ ἀληθινοῦ, νὰ βλέπουμε τελικὰ κάθε τιποτένιο καὶ ἁμαρτωλό, ὅλο τὸν βοῦρκο τοῦ κόσμου! Κι αὐτὸ δὲν γίνεται μόνο μὲ τὰ τεχνολογικὰ ἐπιτεύγματα. Γίνεται βέβαια μὲ ὅλα. Καὶ μὲ τὰ βιβλία, καὶ μὲ τὴ μουσική, καὶ μὲ τὰ χόμπι ἀκόμη.
Δηλαδὴ τί παρατηροῦμε; Πώς τὴν ἀνάγκη μας γιὰ τὸ ἄνοιγμα παραθύρων στὴ ζωή μας, τὴν ἐκμεταλλεύεται γιὰ τὰ καλὰ ἡ ἁμαρτία, γιὰ νά δημιουργήσει σ’ αὐτὴν τὰ δικά της παράθυρα. Πού θὰ βλέπουν πρὸς τὸ σκοτάδι κι ὄχι πρὸς τὸ φῶς! Πού θὰ μᾶς φέρνουν τὸν μολυσμένο κι ὄχι τὸν καθαρὸ ἀέρα! Πού θὰ μᾶς ἀναγκάζουν νὰ βλέπουμε ἁμαρτωλοὺς κι ὄχι τοὺς ἀνώτερους καὶ ἁγιασμένους ὁρίζοντες!
Ἀλλ’ ἡ ἁμαρτία κάνει κι αὐτὸ τὸ φοβερό: Κλείνει τὰ ὀρθά, τὰ ὡραῖα καὶ τὰ μεγάλα παράθυρα τῆς ζωῆς μας, γιὰ νὰ μᾶς ἀνοίξει ὅλα τὰ δικά της. Μᾶς κλείνει τὸ καλὸ βιβλίο καὶ τὸ περιοδικό! Μᾶς ἀπομακρύνει ἀπὸ κάθε τι πνευματικό! Μᾶς ἀποκλείει ἀπὸ κάθε ἀνώτερο καὶ μεγάλο! Μέσα ἀπ’ αὐτὲς τὶς μεθόδους δὲν φέρνει ἁπλῶς τὸ σκοτάδι, ἀλλὰ τὴν ἴδια τὴν κόλαση στὴ ζωή μας!

 Ὁπότε ὑπάρχει πλέον μεγάλη ἀνάγκη νὰ μποροῦμε νὰ διακρίνουμε τὰ πράγματα. Ὡς τέλειοι ἀρχιτέκτονες, μηχανικοὶ καὶ οἰκοδόμοι ν’ ἀνοίγουμε τὰ παράθυρα ἐκεῖνα ποὺ πρέπει στὴ ζωή μας, ὅπως κάνουμε καὶ μ’ αὐτὰ τοῦ σπιτιοῦ μας.
Κι αὐτὸ ἀπαιτεῖ νὰ ἔχουμε ὅραμα γι’ αὐτήν! Ὡς ἔξυπνοι, δηλαδὴ συνετοί, ποὺ θέλει νὰ εἴμαστε ὁ Χριστός, νὰ μποροῦμε νὰ ἀντιλαμβανόμαστε τὶς «ἐξυπνάδες» τῶν ἀνθρώπων τοῦ κόσμου, ἐκείνων ποὺ θέλουν νὰ μᾶς ἀνοίξουν ἄλλα παράθυρα, ὅλα τους πρὸς τὴν ἁμαρτία! Ἀπὸ ἐκεῖ τίποτα καλὸ δὲν πρόκειται νὰ μᾶς προκύψει!

  Λέει, καλοί μου φίλοι, ἕνας ὕμνος τῆς Ἐκκλησίας μας: «Ἐν τῷ φωτί Σου ὀψόμεθα φῶς». Δηλαδή, μέσα ἀπ’ τὸ φῶς Σου, Χριστέ μου, θὰ μπορέσουμε νὰ δοῦμε τὸ φῶς. Νὰ τὸ μεγαλύτερο παράθυρο τῆς ζωῆς μας. Ὁ Χριστός! Αὐτὸς κι ἂν εἶναι τὸ Φῶς, ἡ Ἀνανέωση καὶ ἡ θέα ὡς καὶ τοῦ ἴδιου τοῦ Θεοῦ ἀκόμη…

Ὀρθόδοξος Τύπος ἀρ. φυλ. 1996, 1 Νοεμβρίου 2013  

Πηγή

Η Εκκλησία ανώτερη από την κιβωτό του Νώε

Δεν θα έσφαλλε κανείς,  εάν χαρακτήριζε την Εκκλησία ανώτερη από την κιβωτό του Νώε. Γιατί η κιβωτός έπαιρνε τα ζώα και τα διατηρούσε ζώα, ενώ η Εκκλησία παίρνει τα ζώα και τα μεταβάλλει. Να εξηγήσω τι εννοώ. Εκεί, στην κιβωτό, μπήκε γεράκι και βγήκε γεράκι, μπήκε λύκος και βγήκε λύκος∙ εδώ μέσα μπήκε κάποιος γεράκι και βγαίνει περιστέρι, μπαίνει λύκος και βγαίνει πρόβατο, μπαίνει φίδι και βγαίνει αρνί, όχι επειδή αλλάζει η φύσι του, αλλά επειδή απομακρύνεται η κακία του με την μετάνοια.

Η μετάνοια , το φάρμακο των αμαρτημάτων η αναίρεσις της απογνώσεως

Γι’ αυτό ομιλώ συνεχώς για την μετάνοια. Γιατί η μετάνοια , που είναι φοβερή και τρομερή για τον αμαρτωλό, θεραπεύει τα κακά, εξαλείφει τις παρανομίες, σβήνει τα δάκρυα ,γεννά παρρησία προς τον Θεό, είναι όπλο κατά του διαβόλου, μαχαίρι που τον αποκεφαλίζει, αφαιρεί την απελπισία και χαρίζει την ελπίδα της σωτηρίας∙ αυτή ανοίγει τον ουρανό, αυτή εισάγει στον παράδεισο, αυτή νικά τον διάβολο (γι’ αυτό συνεχώς ομιλώ γι’ αυτήν ) , όπως αντίθετα η υπερβολική εμπιστοσύνη στον εαυτό μας μας οδηγεί στην πτώσι. Είσαι αμαρτωλός; Μη απελπίζεσαι. Δεν παύω να χορηγώ διαρκώς αυτά τα φάρμακα , γιατί γνωρίζω πόσο μεγάλο όπλο κατά του διαβόλου είναι τι να μην απελπιζώμαστε. Αν σε βαρύνουν αμαρτίες, μην απελπίζεσαι∙ δεν παύω να τα λέω αυτά συνέχεια ∙ κι αν ακόμη κάθε μέρα αμαρτάνης, κάθε μέρα να μετανοής∙ και εκείνο που κάνουμε στα παλιά τα σπίτια, όταν γίνωνται ετοιμόρροπα, που αφαιρούμε δηλαδή τα σαθρά υλικά και τα ανακαινίζουμε και καθόλου δεν σταματάμε να τα φροντίζουμε, αυτά ας κάνουμε και στους εαυτούς μας. Εάν σήμερα πάλιωσες από την αμαρτία, γίνε καινούριος με την μετάνοια.

Πώς σώζει η μετάνοια. Σπίθα είναι η μετάνοια, πέλαγος η θεία φιλανθρωπία.

Και είναι δυνατόν, θα μου πης, να μετανοήση κάποιος και να σωθή; Και βέβαια είναι. Πέρασα όλη μου την ζωή στην αμαρτία∙ εάν μετανοήσω, θα σωθώ; Οπωσδήποτε. Ποιος μας βεβαιώνει γι’ αυτό; Η φιλανθρωπία του Κυρίου σου. Νομίζεις ότι στηρίζομαι στην μετάνοιά σου, και τα λέω αυτά; μήπως η μετάνοιά σου από μόνη της μπορεί να εξαλείψη τόσα κακά; Όχι. Εάν ήταν μόνη η μετάνοιά σου,  δικαιολογημένα τα φοβόσουν∙ επειδή όμως με την μετάνοιά σου αναμιγνύεται η φιλανθρωπία του Θεού, να έχης θάρρος, διότι είναι αμέτρητη η φιλανθρωπία Του και ανέκφραστη η αγαθότητά Του. Η αμαρτία σου έχει μέτρο, το φάρμακο όμως δεν έχει. Η αμαρτία σου, όποια κι αν είναι, είναι ανθρώπινη, η φιλανθρωπία όμως του Θεού είναι απερίγραπτη∙ και γι’ αυτό να έχης θάρρος, διότι αυτή υπερνικά την κακία σου. Σκέψου μια σπίθα που έπεσε στο πέλαγος∙ μήπως μπορεί να σταθή ή να φανή; Όσο αδύναμη είναι μία σπίθα μπροστά στο πέλαγος , τόσο είναι και η αμαρτία μπροστά στην φιλανθρωπία του Θεού∙ ή καλύτερα ούτε τόσο, αλλά πολύ περισσότερο, γιατί το πέλαγος , όσο μεγάλο κι αν είναι, έχει κάποια όρια, ενώ η φιλανθρωπία του Θεού είναι απεριόριστη.

Πηγή: «ΜΕΤΑΝΟΙΑ , ΕΞΟΜΟΛΟΓΗΣΙΣ, ΝΗΣΤΕΙΑ, ΘΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΑ»

ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ

Χρυσοστομικός Άμβων

ΣΤ΄»

2η Έκδοσις

( Επηυξημένη και βελτιωμένη)

Έκδοσις: Συνοδία Σπυρίδωνος Ιερομονάχου

Νέα Σκήτη Αγ. Όρους

2008
Πηγή

H πιο γρήγορη λύση, η Mετάνοια

«Εφ' όσον όλοι είμαστε αμαρτωλοί, και κανένας δεν μπορεί να ξεφύγει τους πειρασμούς, άρα καμία από τις αρετές δεν είναι σπουδαιότερη από τη μετάνοια. Γι' αυτό και ποτέ δεν τελειώνει το έργο της μετάνοιας. Αμαρτωλοί και δίκαιοι, όλοι όσοι ποθούν να πετύχουν τη σωτηρία, πάντοτε χρειάζονται τη μετάνοια, όλοι, και αυτοί που προχώρησαν σε τελειότητα. Γιατί δεν υπάρχει όριο τελειώσεως. Και των τελείων Η τελειότης είναι ατελής. Γι' αυτό ακριβώς η μετάνοια δεν περιορίζεται σε καιρούς και σε έργα. Είναι ισόβια. Μέχρι το θάνατο...» (Ισαάκ ο Σύρος) Ο μεγάλος δογματικός πατήρ της Εκκλησίας μας άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός λέγει πως μετάνοια σημαίνει επάνοδο από το παρά φύση στο κατά φύση και όδευση προς το υπέρ φύση. Είναι πορεία από το κατ' εικόνα στο καθ' ομοίωση. «Η μετάνοια είναι η πορεία από το κατ’ εικόνα στο καθ’ ομοίωση» (Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός) Ο Πέτρος, ο κορυφαίος και ο αρχηγός των αποστόλων, φοβήθηκε μια παιδίσκη και αρνήθηκε τρεις φορές τον Χριστό. Μεταμελήθηκε όμως και έκλαψε πικρά. Το κλάμα φανέρωνε την ολόψυχη του μετάνοια. Γι΄ αυτό δεν έλαβε μόνο την συγχώρηση για την άρνηση, αλλά και την αποκατάσταση στο αποστολικό αξίωμα. Έχοντας λοιπόν, αδελφοί, τόσα παραδείγματα ανθρώπων που αμάρτησαν και μετανόησαν και σώθηκαν, πρόθυμα και σεις να μετανοείτε και να εξομολογείστε. Έτσι θα λάβετε την συγχώρηση των αμαρτιών σας και θ' αξιωθείτε να κληρονομήσετε την βασιλεία των ουρανών μαζί με όλους τους αγίους «εν Χριστώ Ιησού, ω εστίν ή δόξα εις τους αιώνας των αιώνων» Αμήν. (Αγίου Κυρίλλου Ιεροσολύμων

 Πηγή

Η μετάνοια της Ζαμφίρας της τσιγγάνας: Μια αληθινή ιστορία που αφυπνίζει συνειδήσεις!

Εδώ και επτά χρόνια είμαι ιερέας στο παρεκκλήσι των φυλακών Προύνκου στο Κίσιβο (σ.σ. Δημοκρατία της Μολδαβίας). Επειδή παράλληλα υπηρετώ και στην ενορία μου κάνω εκεί ακολουθίες τις Τετάρτες και τις Παρασκευές.

Με βοηθούν κάποιοι κρατούμενοι ως εθελοντές.Ένα από τα καθήκοντά τους είναι να προετοιμάσουν τους κρατουμένους που θα συμμετάσχουν στην Ακολουθία της επομένης ημέρας δινοντάς τους να διαβάσουν είτε το Ωρολόγιο είτε κάποιο από τα βιβλία που έχουμε στην μικρή μας βιβλιοθήκη.
Θέλω όμως να σας διηγηθώ κάτι που συνέβη το φθινόπωρο του 2008.

Οι φυλακές Προύνκου.είναι οι μοναδικές φυλακές-νοσοκομείο στο οποίο βρίσκονται και άντρες και γυναίκες.Σε ένα κελί του χειρουργικού τμήματος βρισκόνταν και η Ζαμφίρα η τσιγγάνα.Όταν ένας από τους εθελοντές πήγε στο κελί για να ρωτήσει ποιός θα συμμετείχε στην ακολουθία της επομένης ημέρας η Ζαμφίρα του είπε:«Εγώ θα έρθω αλλά δεν έχω ανάγκη τα βιβλία σου».Η Ζαμφίρα ήταν περίπου 36 ετών,όμορφή και απ'όσα είχα καταλάβει ''ελαφρών ηθών''.Ήταν στην φυλακή από τα δεκαέξι της χρόνια επειδή είχε σκοτώσει το παιδί της αλλά και γιά άλλα σοβαρά παραπτώματα.

Την επομένη λοιπόν η Ζαμφίρα ήρθε στην ακολουθία στο παρεκκλήσι..Την ημέρα εκείνη διαβάσαμε τον Ικετήριο κανόνα προς τον Ιησού Χριστό,την Παράκληση της Παναγίας και τον κανόνα της Θείας Μεταλήψεως.Η Ζαμφίρα όμως στο πίσω μέρος του ναού απαντούσε σε κάθε προσευχή κοροιδευτικά και έκανε άσχημες χειρονομίες.Φυσικά ενοχλούσε και εμένα αλλά και τους άλλους κρατουμένους οι οποίοι ήταν περίπου 35,άνδρες και γυναίκες.Κανείς δεν τολμούσε να της κάνει παρατήρηση επειδή είχε ένα κάποιο ''κύρος''στον υπόκοσμο.Παρότι ήταν 36 ετών ήταν ψηλά στην ιεραρχία κάτι που όλοι οι κρατούμενοι σέβονταν απολύτως.Έδωσε ολόκληρη παράσταση και κάποιους τους διασκέδαζε με τα αστεία της.Την άφησα ήσυχη,μόνο την ρώτησα:

«Πώς σε λένε»;«Ζαμφίρα»μου απάντησε.Της είπα να ησυχάσει.«Καλά»μου απάντησε αυτή,συνέχισε όμως τα ίδια.

Μετά την ακολουθία τους εξομολόγησα όλους.Σε μια γυναίκα-η οποία ζούσε στο ίδιο κελί με την Ζαμφίρα-είπα:«Δε μπορώ να σε κοινωνήσω τώρα.Θα κάνεις τον κανόνα που θα σου δώσω και θα έρθεις σε δύο εβδομάδες να κοινωνήσεις».Μόνο η Ζαμφίρα δεν εξομολογήθηκε.

Τότε την ρώτησα:«Εσυ θα εξομολογηθείς;

-Όχι δεν θα εξομολογηθώ,γιατί αν θα εξομολογηθώ θα σου πέσουν οι τρίχες από την μύτη.(σ.σ.αργκώ των φυλακισμένων).

-Τότε γιατί ήρθες στην εκκλησία αφού ούτε εξομολογείσαι,ούτε προσεύχεσαι,ούτε ακούς την ακολουθία.Ήρθες για βόλτα;

-Όχι ήρθα για να δω πόσο όμορφος είσαι.

Σε όλα απαντούσε πολύ απότομα.Τότε είπα :«Ας γίνει το θέλημα του Κυρίου»
Μετά από δύο εβδομάδες έστειλα έναν εθελοντή στην γυναικα στην οποία είχα βάλει κανόνα και η οποία έμενε στο ίδιο κελί με την Ζαμφίρα,για να της θυμίσει ότι θα κοινωνήσει και να ετοιμαστεί.Πάει ο εθελοντής στο κελί και της λεει«Ο ιερέας είπε πως επειδή αύριο θα κοινωνήσετε να ετοιμαστείτε και να διαβάσετε την προσευχή προ της Θείας Μεταλήψεως»Της έδωσε ένα Ωρολόγιο και αμέσως πετάχτηκε η Ζαμφίρα:

-«Θέλω και εγώ να πάω αύριο στην εκκλησία.
-«Όχι δεν θα πας επειδή δεν κάθεσαι ήσυχη»της είπε ο εθελοντής.
-«Σε παρακαλώ,θέλω να πάω»επέμενε η Ζαμφίρα.«Δώσε μου ένα βιβλίο να διαβάσω.

Της έδωσε το Ψαλτήρι.Δεν ξέρω τι διάβασε και πόσο διάβασε αλλά την επόμενη ημέρα ήρθε και με βρήκε μια συγκρατούμενή της και μου είπε:
«Πάτερ η Ζαμφίρα δεν είναι καλά στο μυαλό της»
-«Δηλαδή,τι θέλεις να πεις»;ρώτησα εγώ.
-«Όλη νύχτα έκλαιγε.Διάβαζε και έκλαιγε.Δεν ξέρω τι διάβασε αλλά έκλαιγε πάρα πολύ.
Αφού τους εξομολόγησα όλους πήγα στην Ζαμφίρα.Ήταν γονατισμένη σε μια γωνία.Φαινόνταν κλαμμένη.Δεν έλεγε τίποτα.
-«Θέλεις να εξομολογηθείς;
-«Ναι πάτερ θα εξομολογηθώ,αλλά δεν θα εξομολογηθώ όπως όλοι οι άλλοι
-«Πες μου πώς θέλεις».
-«Θέλω να εξομολογηθώ με δυνατή φωνή,μπροστά σε όλους.»

Και όπως στεκόμουν εγώ με το πρόσωπο προς την εικόνα του Χριστού,γύρισε προς τους άλλους κρατουμένους και άρχισε να εξομολογείται δημόσια!

Η εξομολόγηση κράτησε 45 λεπτά.Σε κάθε αμαρτία έκλαιγε,έκανε μια μετάνοια και έλεγε: «Παρακαλώ συγχωρέστε με».Αφού τελείωσε σκέφτηκα.''Να την κοινωνήσω''; Σύμφωνα με τους κανόνες του Αγίου Βασιλείου έπρεπε να μην της επιτρέψω να κοινωνήσει για τριακόσια χρόνια με τόσο βαριές αμαρτίες που είχε κάνει.

Αυτό που κατάφερα να μάθω ήταν πως η γιαγιά της την είχε βαπτίσει όταν ήταν μικρή αλλά ποτέ δεν είχε κοινωνήσει.Συνεπώς θα ήταν η πρώτη φορά.

Δεν είχε φάει τίποτα εκείνο το πρωινό.Σκεφτόμουν τι θα έκανε ο Χριστός μετά από μια τέτοια εξομολόγηση προσευχόμενος ως εξής:«Κύριε εαν την κοινωνώ αναξίως παίρνω εγώ επάνω μου αυτήν την αμαρτία».Την κοινώνησα.Μετά την Θεία Κοινωνία έλαμπε από χαρά και έψελνε ''Αλληλούια''.Βρισκόνταν σε μια τέτοια κατάσταση χαράς που σπάνια συναντάς και σε χριστιανούς που ζουν ελευθεροί στον κόσμο.
Το βράδυ μου τηλεφώνησε ένας φύλακας:«Πάτερ,η Ζαμφίρα πέθανε»μου λέει»!
Στις 9 το βράδυ έφτασα στην φυλακή και ρώτησα μια φυλακισμένη που είχε κοινωνήσει μαζί της,τι συνέβη και μου είπε:
«Πάτερ,ήταν πολύ χαρούμενη που κοινώνησε.Από το πρωί προσευχόνταν στο Θεό,μου μιλούσε για το Θεό,για την μετάνοια,για την πίστη και την αγάπη και έκλαιγε για τις αμαρτίες της.Κατά της οκτώ το βράδυ μου λέει:«Δεν αισθάνομαι καλά,κάτι έχω».
Πήγε στο μπάνιο,πλύθηκε,έβαλε τα πιο καλά της ρούχα και είπε:«Εγώ θα πεθάνω τώρα,δώστε μου ένα κερί»(σ.σ.Σε άλλες ορθόδοξες χώρες όταν κάποιος ξεψυχάει πάντα κρατούν δίπλα του ένα αναμμένο κερί).Της έφεραν το κερί,γύρισε το κεφάλι της προς τον τοίχο και πέθανε!

Την επομένη ημέρα οι γιατροί έκαναν συμβούλιο.Έπρεπε να χειρουργηθεί για κοίλη αλλά δεν έβρισκαν μια αιτία για τον ξαφνικό θάνατό της.Εγώ πιστεύω πως ο Θεός περιμένει τον καθένα να επιστρέψει κοντά Του και όταν αυτό γίνει και είναι καθαρός τότε ο Θεός κρίνειεαν θα τον πάρει δίπλα Του
Ιερέας Βιορέλ Κοζοκάρου-Κίσιβο
Απόδοση στα ελληνικά π.Γεώργιος Κονισπολιάτης proskynitis.blogspot.gr
Από το περιοδικό ''Familia Ortodoxa''τεύχος 39 Απρίλιος 2012

Πηγή